آموزش سلامت
فرآیندها
پیوندها


 













فصلنامه دیجیتال داوطلبان سلامت 


آمار بازدید کنندگان
بازديدکنندگان اين صفحه: 3151077
بازديدکنندگان امروز: 2680
کل بازديدکنندگان: 5339261
بازديدکنندگان آنلاين: 9
زمان بارگزاري صفحه: 1.6692 ثانيه
اخبار > روز جهانی دیابت


  چاپ        ارسال به دوست

روز جهانی دیابت

 

 

زنان و دیابت

دیابت یک اختلال در سوخت و ساز بوده که به واسطه ی سطوح بالای گلوکز در خون ایجاد می شود. دیابت بر توانایی بدن در تولید یا پاسخ به انسولین اثر می گذارد. انسولین هورمونی است که باعث ورود قند خون به سلول های بدن برای تولید انرژی می شود. دیابت به دو نوع اصلی تقسیم می گردد: نوع اول، که در کودکی و نوجوانی اتفاق می افتد و نوع 2 که متداول ترین نوع این بیماری است و معمولاً بعد از 45 سالگی شروع می شود.

مردان و زنان هر دو تحت تاثیر این بیماری قرار می گیرند، میزان ابتلا به دیابت در زنان در سال های اخیر به طور قابل توجهی افزایش یافته است. علاوه بر این، گفته می شود که زنان بیشتر از مردان در معرض خطر ابتلا به دیابت قرار دارند، از این رو، ما در این مقاله بر روی درک علائم دیابت در زنان تمرکز می کنیم. از نظر پزشکی این اختلال به عنوان دیابت شیرین شناخته می شود.
علائم دیابت
هر چند که علائم وقوع دیابت در مردان و زنان عمدتا مشابه می باشد، اما برخی علائم وجود داشته که تنها در زنان اتفاق می افتد.
کاهش وزن بدون دلیل یکی از علائم شایع دیابت نوع 1 در زنان می باشد. حتی بعد از دنبال کردن یک رژیم غذایی سالم باز هم بدن ما قادر به استفاده از همه ی کالری ارائه شده توسط غذایی که می خوریم، نیست. درصورتی که بعد از خوردن غذای مناسب و نداشتن فعالیت های شدید جسمانی باز هم دچار کاهش وزن شدید، موضوع را حتما با پزشک متخصص در میان بگذارید.
علائم دیگری که در هر دو نوع دیابت دیده می شود، نیاز متوالی به رفتن به دستشویی می باشد. بدن انسان سعی می کند تا قند اضافی را از طریق ادرار دفع کند، و از این رو، میزان ادرار افزایش می یابد. این موضوع در دوره های کوتاه اتفاق افتاده و از نظر پزشکی پر ادرای نامیده می شوند.
ادرار بیش از حد نه تنها باعث از دست داده قند اضافی موجود در بدن شده، بلکه باعث از بین رفتن مقادیر زیادی آب نیز می شود، و در نتیجه این افراد از مشکل کم آبی رنج برده و به واسطه ی این موضوع، در سراسر طول روز دچار تشنگی شوند.
یکی از علائم معمول دیابت نوع 2 در زنان پرخوری می باشد، که از نظر پزشکی به عنوان اشتهای زیاد شناخته می شود. هنگامی که فرد مبتلا به این نوع دیابت می شود، سطح انسولین بدن بسیار بالا می رود. از آن جایی که انسولین باعث تحریک گرسنگی می شود، باعث شده که فرد احساس گرسنگی کرده و در نهایت نیاز به خوردن غذای بیش از حد داشته باشد.
علائم دیگر دیابت در زنان وقوع عفونت های پوستی و همچنین عفونت قارچی واژن می باشد که یک نوع بیماری بوده که به رشد آسان مخمر کمک می کند. زنان دیابتی ممکن است عفونت های دستگاه ادرار را نیز تجربه کنند.
اختلال در عملکرد جنسی نیز یکی از علائم شایع دیابت در زنان می باشد. گفته می شود که زنان دیابتی ممکن است در هنگام مقاربت جنسی درد و یا ناراحتی را تجربه کرده و در نتیجه در رسیدن به اوج لذت جنسی ناتوان خواهند بود.
به غیر از این علائم فیزیکی، برخی علائم فیزیولوژیکی نیز ممکن است در زنانی که مبتلا به دیابت هستند، دیده شود. آن ها ممکن است بی حالی شدید، اضطراب و گاهی اوقات تحریک احساسات بدون هیچ دلیلی را تجربه کنند.
در مورد دیابت حاملگی، هیچ علامت آشکاری وجود ندارد. با این حال، در صورتی که فشار خون زن حامله بالا باشد، احتمال ابتلا به دیابت حاملگی در او وجود دارد.
رتینوپاتی دیابتی: در این بیماری، رگ های خونی در شبکیه آسیب می بیند. بیماری رتینوپاتی دیابتی شامل آب مروارید و آب سیاه نیز می باشد. در آب مروارید، عدسی چشم تیره می شوند. در آب سیاه، فشار مایع در چشم افزایش می یابد. این امر منجر به آسیب به عصب می شود و بیماران مقداری از دید خود را از دست می دهند. چهار سطح رتینوپاتی وجود دارد: 1) خفیف، 2) متوسط، 3) شدید، 4) بسیار شدید.
نفروپاتی دیابتی: کلیه ها از واحدهایی به نام نفرون ساخته شده اند. این واحدها مسئول تصفیه ی خون و در نهایت حذف ضایعات از بدن هستند. هنگامی که فرد تحت تاثیر دیابت قرار می گیرند، نفرون های او ضخیم شده و زخم می شود. سپس شروع به نشت کرده و باعث دفع پروتیئن از ادرار می گردد. در نتیجه کلیه ها آسیب می بینند. علائمی از جمله تهوع، تورم پاها و سردرد ممکن است بروز کند.
گفته می شود که افراد دیابتی از افسردگی رنج می برند، هرچند که شواهد قوی به منظور حمایت از این ادعا وجود ندارد. هر گاه احساس عصبانیت یا گناه و یا تغییر در الگوی خواب و از دست داده اشتها را در خود احساس کردید، به منظور اطمینان از ابتلا نبود به دیابت به پزشک متخصص مراجعه کنید. با این حال، این علائم، نشانه های قطعی دیابت نیست.
دیابت بیماری عجیبی است و علامت شایع آن احساس تشنگی غیر معمول در طول روز می باشد. با این حال، برخی از علائم دیگر را نیز در خود احساس گردید، حتما به منظور اطمینان از سلامت خود به پزشک مراجعه کنید.
چند مورد از علائم دیابت به شرح زیر می باشد:
حالت تهوع، ضعف غیر قابل توضیح، تشنگی بیش از حد، افزایش ادرار، درد شکم، تپش قلب همراه با تعرق شدید، گرسنگی زیاد، اضطراب و غش کردن
علاوه بر این، در صورتی که در هنگام تنفس طعم تلخ و شیرین با بوی اسیدی را در دهان خود احساس کردید، به پزشک مراجعه کرده و احتمال بروز کتواسیدوز که یک عارضه ی خطرناک بوده که در رابطه با دیابت نوع 1 اتفاق می افتد، را بررسی کنید.
اگرچه بسیاری از زنان این علائم را تجربه نمی کنند، اما در برخی موارد، ممکن است بدون داشتن هیچ گونه علامتی برای سال ها مبتلا به دیابت نوع 2 باشند. معمولا دیابت نوع 2 بعد از از بروز مشکلات جدی سلامتی مانند حملات قلبی یا بروز مشکلات بینایی تشخیص داده می شود. از این رو، تست غربال گری جهت تشخیص وجود یا عدم وجود دیابت برای زنان بالای سن 40 سالگی ضروری می باشد.
جالب این جاست که بیماری دیابت قابل پیشگیری است. برای کاهش ابتلا به این بیماری ورزش را سرلوحه ی کار خود قرار دهید. اقدامات دیگر جهت کاهش دیابت شامل پیاده روی به مدت 30 دقیقه در روز همراه با رژیم غذایی مناسب بوده که باعث کاهش خطر توسعه ی دیابت نوع 2 می گردد.

 

دیابتی ها را اذیت نکنید

اگر شما و يا يكي از نزديكان شما مبتلا به ديابت هستيد، نگراني و اضطراب را از خود دور كنيد. ديابتي ها نبايد وادار به اجراي رژيم هاي سخت و طاقت فرسا شوند زيرا به تجربه ثابت شده است كه اين گونه محدوديت ها تداوم نمي يابند. غذاي ديابتي بايد خوش طعم، مطبوع و دلپذير باشد . ديابتي ها تا حد امكان آزاد گذاشته مي شوند تا از خوراكي هاي گوناگون ولي با استفاده از راهنمايي هاي متخصصين و كارشناسان تغذيه استفاده كنند .

ديابت يا مرض قند به علل ارثي، سابقه خانوادگي، چاقي ، سن بالا يا تحت تاثير محيط زندگي (برنامه غذايي نادرست، فعاليت بدني كم ، اضطراب و استرس و ...) مي تواند در گروه هاي مختلف سني (كودكي، نوجواني، ميانسالي، سالمندي و ...) حتي دوران بارداري به وجود آيد .

بدن هر فرد براي مصرف قند احتياج به انسولين دارد ولي به دليل اين كه بدن قادر به توليد يا استفاده كامل از انسولين نمي باشد قند در بدن به درستي مصرف نشده و موجب تجمع قند در خون مي شود . كه اين بالا رفتن قندخون بيش از حد طبيعي مي  تواند  باعث  عوارضي مثل بيماريهاي چشمي ، كليوي، قلبي و ...گردد. به همين دليل افراد ديابتي بايد در كنترل قند خون كوشا باشند.

 بايد بدانيم بالا بودن قند خون (افزايش سطح قند خون بيمار به ميزان 180 ميلي گرم در دسي ليتر يا بيشتر) مي تواند  علائمي مانند: پرنوشي ، پرادراري ، گرسنگي  (پرخوري)  ،

كاهش وزن ، ضعف ، تاري ديد( تغيير در حس بينايي) و ... را به همراه داشته باشد .

 

انواع ديابت :

ديابت نوع اول : بيمار نياز به تزريق انسولين دارد و بيشتر در كودكان و افراد زير 30 سال ايجاد مي شود كه به آن ديابت وابسته به انسولين مي گويند.

ديابت نوع دوم : بيمار، معمولاً نيازي به تزريق انسولين ندارد اما ممكن است در برخي موارد نياز به تزريق انسولين پيدا كند . اين نوع ديابت معمولاً در افراد بالاي 40 سال ، چاق و كم تحرك بيشتر است و به آن ديابت غيروابسته به انسولين مي گويند . در كنترل اين بيماري از رژيم غذايي و داروهاي خوراكي پايين آورنده قندخون استفاده مي شود.

از آنجايي كه رژيم  غذايي و ورزش در كنار يكديگر مي توانند به يك فرد ديابتي كمك كرده و  ميزان نياز به مصرف قرص يا تزريق انسولين را كاهش دهند، توصيه هاي زیر به بهبود رفتارهای بهداشتی تغذیه ای افراد بیمار کمک می کند:

-كاهش وزن ( در افراد چاق و يا داراي اضافه وزن) و كاهش مقدار انرژي دريافتي در بيماران مبتلا به ديابت غيروابسته به انسولين ، در پايين آوردن قندخون بسيار موثر است .

-هر روز بايد از چهار گروه اصلي موادغذايي ( شير و لبنيات كم چرب، نان و غلات سبوس دار، گوشت هاي سفيد، قرمز، حبوبات، سبزي ها و  ميوه ها ) ، در حد متعادل دريافت گردد. .

 

-     مصرف قند، شكر ، ژله هاي قندي، شكلات ، پولكي، نبات ، عسل ، مربا ، خرما ، شربت، نوشابه ، بستني ، آبميوه هاي صنعتي ، گز ، سوهان، كيك و شيريني هاي تر و خشك و ... و حتي نمك (سديم) را كاهش دهيد. در صورت تمايل فرد ديابتي به مصرف اين قبيل موادغذايي،مي توان از فرآورده هاي مشابهي كه براي اين افراد ساخته شده است در ميان وعده استفاده شود . به عنوان نمونه مي توان از مربا ، شربت ، شكلات، آب نبات، شيريني مخصوص ديابتي ها نام برد . فقط در مصرف آن ها زياده روي نشود .

-     برنامه غذايي به گونه اي تنظيم گردد كه روزانه 6 وعده غذايي با حجم كم استفاده شود به خصوص افرادي كه بايد انسولين تزريق كنند (مصرف  3 وعده اصلي صبحانه،ناهار، شام و 3-2 ميان وعده ساعت10صبح،5 عصر و قبل از خواب با در نظر گرفتن ساعت مصرف غذا، بسيار اهميت دارد.

-     نان هاي سبوس دار (نان جو، سنگك و ...) جايگزين نان هاي سفيد ( لواش، باگت و ...) گردد و برنج را ميتوان به مقدار متعادل مصرف نمود.

-     مصرف روزانه سبزي ها به ميزان 5-3 واحد كه هر واحد برابر با يك ليوان سبزي برگي خام ، يا نصف ليوان سبزي پخته مي باشد . سبزي خوردن ، سالاد با آبليمو يا آبغوره، كاهو، كلم ، كدو، خيار، شويد، شنبليله ، سير و ... در پايين آوردن قندخون تاثير زيادي داردند . در ضمن بهتر است از خورش سبزي ها از جمله قورمه سبزي ، خورش بادمجان ، كدو، لوبيا سبز، باميه ، كرفس و ... استفاده گردد و از غذاهاي سرخ شده اجتناب شود .

-   مصرف روزانه 4-2 واحد ميوه كه هر واحد تقريباً يك عدد متوسط مانند سيب، پرتقال ، كيوي، يا تقريباً نصف ليوان از ميوه هاي كوچك مانند گيلاس، انگور و ... به صورت خام و در حد امكان با پوست و گوشت ميوه (مانند سيب و گلابي با پوست و به شرط رعايت اصول بهداشتي) توصيه مي شود .

-   مصرف ماهي و مرغ به 3-2 وعده در هفته افزایش و گوشت قرمز كاهش يابد و حتی الامکان به صورت آب پز، بخارپز، كبابي، داخل فر، استفاده گردد نه سرخ شده.

-   مصرف روزانه 3-2 واحد از گروه لبنيات كه هر واحد برابر است با يك ليوان شير يا يك ليوان ماست يا دو ليوان دوغ (به صورت كم چرب ) توصيه مي شود .

-   روزانه 10-8 ليوان آب مصرف گردد .

-   روغن هاي مايع (از جمله زيتون، كلزا ياكانولا،ذرت،آفتابگردان، سويا و ...) جايگزين روغن هاي جامد (كره گياهي، حيواني و ...) گردد ولي در مصرف آن ها زياده روي نشود . در ضمن استفاده از خامه ، سرشير، انواع سس ، غذاهاي آماده به شدت كاهش يابد .

-   30-20 دقيقه پس از تزريق انسولين ، وعده غذايي خود را ميل نماييد ( در ديابتي هايي كه مجبور به استفاده از انسولين هستند اگر فاصله زماني بين تزريق انسولين و مصرف غذا طولاني شود امكان كاهش قندخون وجود دارد كه مي تواند خطرناك باشد) .

-    در صورتي كه بيش از ميزان توصيه شده توسط پزشك، انسولين تزريق گردد يا ورزش هاي شديد و سنگين كه براي ديابتي ها نيز مفيد نيستند انجام شود و يا مدت ورزش بيش از يك ساعت طول بكشد يا برنامه غذايي مرتبي وجود نداشته باشد و ... ممكن است كاهش قندخون خود را با علائم زير نشان دهد:

·        سردرد و سرگيجه ، عرق سرد، رنگ پريدگي، لرزش بدن ، تاري ديد، بي حسي لب و دهان، ضعف و خواب آلودگي، خستگي و كوفتگي زياد، حالات عصبي، تشنج و ... كه نشانه كاهش بيش از حد قندخون بوده و بسيار خطرناك مي باشد و بايد براي حل اين مشكل هر چه سريعتر اقدام گردد و گرنه خطر بي هوشي ، غش و ... كوما و حتي مرگ وجود دارد . بهترين كاري كه مي تواند انجام شود اين است كه بلافاصله مايعات قندي در دسترس (مانند نوشابه ، آبميوه و حتي بستني يخي) و يا چند حبه قند يا مقداري شكر و يا عسل را در يك ليوان آب حل كرده و مصرف گردد و پس از بهبودي، يك عدد ميوه يا نصف ساندويچ استفاده شود. در ضمن در صورت انجام فعاليت هاي سنگين بايد قبل، بعد و در طي ورزش كربوهيدرات اضافي (ميوه، خرما، نان و ...) مصرف شود.

-     تحرك روزانه ( مانند پياده روي، دويدن سبك، شنا، دوچرخه سواري و ... ) با آرامش فكر و بدون استرس به مدت 45-30 دقيقه در كنترل قند خون بسيار مناسب مي باشد . 


٠٩:٢٥ - چهارشنبه ١٧ آبان ١٣٩٦    /    شماره : ٢٨١٨١    /    تعداد نمایش : ١٣


نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج